Najstarszy dinozaur rogaty w Ameryce Północnej

Data publikacji: 04.05.2015

Ostatnio wśród paleontologów było głośno o niedawno opisanym przedstawicielu Ceratopsia – dinozaurów rogatych, znalezionym w Stanach Zjednoczonych. Jest to na tyle ciekawe odkrycie,  że mamy tu doczynienia z najstarszym, bo pochodzącym z końca wczesnej kredy przedstawicielu tej grupy na kontynencie Ameryki Północnej.

Wyprzedzający o około 30 milionów lat swoich najbardziej zaawansowanych krewnych, całkowicie czworonożnych z rogatymi głowami z rodziny Ceratopsidae jak Centrosaurus i Triceratops. Ten nowy gatunek nazwany Aquilops americanus, co tłumaczy się jako orle oblicze należał do jednych z najprymitywniejszych przedstawicieli Neoceratopsia. Prawdopodobnie był jeszcze wyłącznie dwunożnym zwierzęciem, ale są to spekulacje, bo znany jest głównie z prawie kompletnej czaszki i żuchwy. Przemawiać mogą też małe rozmiary, gdyż szacuje się jego długość na około 60cm. Byłby więc najmniejszym przedstawicielem ceratopsów.

Głowa (na rysunku) widziana od góry miała już typowy jak dla tego podrzędu trójkątny kształt. Tym bardziej, że wyrostki kości jarzmowych, na ogół odchodzące na boki, tu prawie przylegają do głowy. Duże rozmiary oczodołów wskazują na obecność sporych oczu, co przemawiałoby raczej za nocnym trybem życia. Potwierdziłaby to tylko średnica pierścienia twardówkowego, bo dawałaby konkretną informacje o średnicy gałki ocznej.

Kość powiekowa chroniąca oko od przodu i góry, była typowo jak na wczesnego przedstawiciela neoceratopsów sztywno połączona z czaszką. U niektórych bardziej zaawansowanych krewnych np. u protoceratopsa, miała ona ruchome połączenie, pozwalające na ruszanie „brwiami”.  Najciekawszy jest niespotkany u żadnego jego kuzyna dodatkowy guz na kości rostralnej (charakterystycznej dla dinozaurów rogatych), skierowany do przodu. Zakrzywione dość mocno górna i dolna cześć dzioba, a także wygięte lekko do tyłu i ostro zakończone zęby przedszczękowe mogą sugerować, że nie był on formą wyłącznie roślinożerną.

Odkrycie tego dinozaura, wskazuje na wczesną migrację prymitywnych neoceratopsów z Azji do Ameryki Północnej. Później w ciągu trwania późnej kredy przedstawiciele różnych rodzin tej grupy migrowali często pomiędzy tymi dwoma kontynentami, by masowo ewoluować. Doprowadziło to do dużego bogactwa form tych dinozaurów. Można spodziewać się pewnie nowych podobnie ciekawych odkryć wśród ceratopsów.

Tekst i rysunek – Tomasz Singer

  • Zaplanuj wizytę w JuraParku
  • Przejdź na stronę
    Jurapark Krasiejów
    Wchodzę
  • Przejdź na stronę
    Jurapark Solec
    Wchodzę
  • Przejdź na stronę
    Jurapark Bałtów
    Wchodzę